Alphen praat mee over nieuwe regionale energieplannen: concrete keuzes volgen later
Foto: Ter illustratie
Regio - Holland Rijnland werkt aan nieuw energiebeleid. Ook Alphen aan den Rijn is bij die regionale plannen betrokken. De komende maanden wordt onderzocht hoeveel energie de regio nodig heeft, hoe die duurzaam kan worden opgewekt en welke ruimte daarvoor beschikbaar is. Concrete locaties voor bijvoorbeeld windturbines of zonnevelden zijn nog niet aangewezen.
Het dagelijks bestuur van Holland Rijnland stemde op 15 oktober 2026 in met een startnotitie voor de actualisatie van het regionale energiebeleid. De nieuwe Regionale Energieafspraken (REA) moeten naar verwachting medio 2028 gereed zijn.
Voor inwoners van Alphen is vooral van belang dat de uitkomsten op termijn kunnen doorwerken in de keuzes over energie en ruimte in de gemeente. In deze eerste fase gaat het echter nog om het uitwerken van de opgave en de manier waarop de regio daarover besluiten wil nemen.
Gemeenteraden kunnen reageren
De startnotitie wordt voorgelegd aan de gemeenteraden en andere betrokken vertegenwoordigende organen. Zij kunnen tot en met 15 januari 2027 een zienswijze indienen. Daarbij kunnen zij reageren op de voorgestelde aanpak, de uitgangspunten, de planning en de manier waarop inwoners en organisaties worden betrokken.
Uit de startnotitie blijkt niet welke reactie Alphen aan den Rijn zelf zal indienen. Ook is nog niet bekend welke concrete gevolgen de nieuwe regionale afspraken voor de gemeente zullen hebben.
Energiebeleid gaat over meer dan opwek
Holland Rijnland wil het energiesysteem als geheel bekijken. Naast duurzame energieopwekking gaat het om transport, opslag, warmte, verbruik en de capaciteit van het elektriciteitsnet. Die onderwerpen raken aan de ruimte die nodig is voor woningen, bedrijven, mobiliteit en energievoorzieningen.
De regio bouwt voort op eerdere afspraken, waaronder het Regionaal Energieakkoord uit 2017 en de Regionale Energiestrategie (RES) 1.0 uit 2021. Ook het Toekomstbeeld Energiesysteem uit 2024 en de Actieagenda Energiesysteem en Netcongestie uit 2025 worden meegenomen.
In een evaluatie wordt voor 2050 gerekend met een mogelijke regionale energiebehoefte van ongeveer 27 petajoule en circa 21 petajoule aan regionale duurzame opwek in een geschetst scenario. Dat scenario komt neer op een orde van grootte van ongeveer 160 windturbines. Het gaat om een verkenning, niet om een vastgesteld aantal turbines of een plan voor specifieke locaties.
De voortgang van de bestaande doelen voor 2030 wordt eveneens opnieuw bekeken. De evaluatie constateert dat de uitvoering van energieprojecten achterblijft. De regio wil daarom onderzoeken welke ambities haalbaar zijn en wat nodig is om ze te realiseren.
Inwoners worden later bij de uitwerking betrokken
De regionale aanpak bestaat uit vijf fasen. Eerst wordt een gezamenlijk energiebeeld opgesteld, dat volgens de planning in februari 2027 gereed moet zijn. Daarna volgen een ruimtelijke verkenning en participatie, beide voorzien voor juni 2027.
Inwoners, bedrijven, energiecoöperaties en maatschappelijke organisaties moeten bij de verdere uitwerking worden betrokken. Daarbij kunnen onderwerpen aan bod komen als de gevolgen voor het landschap, betaalbaarheid, gezondheid, lokale opbrengsten en een eerlijke verdeling van de lasten.
De participatie in deze fase gaat nog niet over concrete projectlocaties. Die keuzes zijn nog niet gemaakt.
In december 2027 moeten concept-Regionale Energieafspraken worden opgesteld. De planning voorziet in afronding en besluitvorming in 2028. Gemeenten moeten de regionale afspraken vervolgens waar nodig vertalen naar hun eigen beleid en plannen. De lokale besluitvorming blijft bij de gemeenten.
Voor Alphen betekent dit dat de regionale energiekoers de komende jaren verder wordt uitgewerkt. Welke keuzes uiteindelijk gevolgen hebben voor de gemeente, moet uit de volgende fasen en de lokale besluitvorming blijken.

