Kritiek genoeg, maar dit verdient een compliment: gratis parkeren in Alphen
Na veel kritiek op gemeentelijke plannen en besluiten is er eindelijk eens nieuws waar het centrum van Alphen aan den Rijn blij van mag worden. De gemeente wil het gratis parkeren in het centrum nog eens vier jaar voortzetten. Een verstandige keuze, die laat zien dat bereikbaarheid, levendigheid en een aantrekkelijk winkelcentrum wel degelijk serieus worden genomen. Nu nog de financiering definitief regelen!
Laten we eerlijk zijn: over het beleid van de gemeente Alphen aan den Rijn valt regelmatig genoeg te klagen. Besluiten roepen weerstand op, plannen zorgen voor discussie en inwoners vragen zich nogal eens af of er op het gemeentehuis wel voldoende wordt geluisterd naar wat er in de stad leeft.
Maar wie eerlijk commentaar wil geven, moet ook bereid zijn om positief nieuws te benoemen. En dat is precies wat hier op zijn plaats is. Het voornemen om het gratis parkeren in het Alphense centrum nog vier jaar voort te zetten, verdient wat mij betreft een compliment.
Een bereikbaar centrum is een levendig centrum
Sinds november 2022 kunnen bezoekers op een aantal parkeerterreinen anderhalf uur gratis parkeren. Een relatief eenvoudige maatregel, maar wel eentje die voor bezoekers een verschil kan maken.
Even een boodschap doen, een winkel binnenlopen, een kop koffie drinken of snel iets ophalen: het wordt allemaal aantrekkelijker wanneer je niet direct hoeft na te denken over parkeerkosten.
Dat lijkt misschien een kleinigheid, maar voor een centrum dat moet concurreren met webwinkels, winkelcentra elders en veranderende winkelgewoonten, kan juist dat gemak belangrijk zijn.
Een winkelcentrum moet niet alleen een plek zijn waar je iets kunt kopen. Het moet ook een plek zijn waar mensen graag naartoe gaan. Waar je zonder al te veel gedoe kunt winkelen, een terrasje pakt, de bibliotheek bezoekt of een voorstelling in Castellum meepikt.
Daar hoort een goede bereikbaarheid bij. En parkeren speelt daarin nu eenmaal een rol.
De cijfers geven reden tot optimisme
Volgens centrummanager Marc Krimpenfort heeft het gratis parkeren meer bezoekers opgeleverd dan aanvankelijk werd verwacht. Eerder onderzoek wees op een stijging van 17 procent sinds de invoering van de maatregel.
Dat is een resultaat dat aandacht verdient. Natuurlijk moet je voorzichtig zijn met het toeschrijven van iedere bezoekersstijging aan één enkele maatregel. Een centrum leeft immers van veel meer factoren dan alleen parkeren. Maar als de bereikbaarheid verbetert en het aantal bezoekers tegelijkertijd stijgt, is dat in ieder geval een ontwikkeling die je serieus moet nemen.
Ook wethouder Ernst-Jan Straver ziet aanwijzingen dat de regeling effect heeft. Onder meer de parkeerbezetting en cijfers uit de gemeentelijke parkeergarage onder het gemeentehuis geven volgens hem reden om de maatregel positief te beoordelen.
Binnenkort worden nieuwe cijfers verwacht. Die kunnen helpen om te bepalen hoe de regeling zich verder ontwikkelt. Maar het zou vreemd zijn om een maatregel die volgens de eerste signalen goed werkt, zomaar overboord te zetten voordat de resultaten zorgvuldig zijn bekeken.
Niet alleen goed voor winkeliers
Het mooie aan een levendig centrum is dat niet slechts één groep daarvan profiteert.
Natuurlijk zijn winkeliers gebaat bij meer bezoekers. Meer mensen die het centrum bezoeken, betekenen immers meer kansen op klandizie. Ook horecaondernemers en vastgoedeigenaren kunnen profiteren van een aantrekkelijker winkelgebied.
Maar een centrum is meer dan een verzameling winkels. Ook culturele instellingen, zoals theater Castellum en de bibliotheek, hebben belang bij een plek waar mensen gemakkelijk naartoe komen.
En laten we de inwoners zelf niet vergeten. Een bezoek aan het centrum moet niet alleen zijn weggelegd voor mensen die zich weinig zorgen hoeven te maken over hun uitgaven. Juist voor huishoudens die op hun geld moeten letten, kan het prettig zijn wanneer een kort bezoek niet direct extra parkeerkosten met zich meebrengt.
Een toegankelijk centrum is uiteindelijk een centrum voor iedereen.
Gratis parkeren kost geld, maar niets doen heeft ook een prijs
Natuurlijk is er ook een keerzijde. Gratis parkeren is voor de bezoeker gratis, maar voor de gemeente niet. Voor 2026 is ruim 787.000 euro uitgetrokken en de verwachting is dat de regeling jaarlijks ongeveer 800.000 euro blijft kosten.
Dat is een aanzienlijk bedrag. Daar moeten we niet lichtzinnig over doen. Publiek geld moet zorgvuldig worden besteed en ook andere gemeentelijke voorzieningen vragen om financiering.
Toch is het te gemakkelijk om alleen naar de kosten te kijken. De relevante vraag is ook wat een levendig centrum oplevert. Wat betekenen meer bezoekers voor lokale ondernemers? Hoe belangrijk is het dat inwoners hun boodschappen in Alphen blijven doen? En welke waarde heeft een centrum waar mensen graag verblijven?
Dat zijn vragen die bij een goede afweging horen.
De gemeente wil bovendien niet langer zelf het grootste deel van de kosten dragen. Het voornemen is om ongeveer de helft van het benodigde bedrag elders met parkeren op te halen, bijvoorbeeld door uitbreiding van betaald parkeren en het omzetten van bepaalde blauwe zones naar betaalde parkeerplaatsen.
Daarnaast wordt met ondernemers en vastgoedeigenaren gesproken over een bijdrage van ongeveer 400.000 euro per jaar.
Over de definitieve verdeling moet nog duidelijkheid komen. Juist daarom is het belangrijk dat de gemeente en de betrokken partijen er samen uitkomen. Een regeling die aantoonbaar bijdraagt aan een aantrekkelijk centrum, verdient een solide financiële basis.
Vier jaar duidelijkheid is beter dan ieder jaar onzekerheid
Een ander positief punt is de wens om het beleid voor vier jaar vast te leggen.
Ondernemers hebben behoefte aan voorspelbaarheid. Wie investeert in een winkel, een horecazaak of een andere onderneming, wil niet voortdurend hoeven afwachten of een belangrijke gemeentelijke regeling het volgende jaar alweer verdwijnt.
Natuurlijk moet beleid kunnen worden geëvalueerd. Als cijfers tegenvallen of omstandigheden veranderen, moet er ruimte zijn om bij te sturen. Maar dat is iets anders dan ieder jaar opnieuw onzekerheid creëren over een maatregel die juist bedoeld is om het centrum aantrekkelijker te maken.
Een meerjarige afspraak geeft ondernemers de gelegenheid om vooruit te kijken en plannen te maken. Dat is goed voor het ondernemersklimaat en uiteindelijk ook voor de stad.
Gemeente, houd deze lijn vast
Wat mij betreft mag dit besluit dan ook worden gezien als een voorbeeld van gemeentelijk beleid dat uitgaat van de praktische behoeften van inwoners en ondernemers.
Geen ingewikkelde belofte dat alle problemen in het centrum hiermee zijn opgelost. Geen garantie dat iedere winkelier voortaan meer omzet draait. Wel een concrete maatregel die het bezoek aan het centrum gemakkelijker maakt en waarvan de eerste resultaten hoopgevend zijn.
Daar mag best eens waardering voor worden uitgesproken.
De gemeente moet nu de financiering zorgvuldig afronden, de afspraken met ondernemers en vastgoedeigenaren duidelijk maken en de resultaten blijven volgen. Ook moet goed worden gekeken naar de gevolgen van eventuele uitbreiding van betaald parkeren elders in de gemeente. Want wat voor het centrum aantrekkelijk is, mag niet onnodig tot nieuwe problemen in woonwijken leiden.
Maar de basis is positief: het gemeentebestuur wil het gratis parkeren niet zomaar afschaffen, maar juist voor meerdere jaren voortzetten.
Eindelijk eens een compliment
Na alle discussies over gemeentelijke plannen, uitgaven en besluiten is het prettig om ook eens te kunnen schrijven dat er iets goeds gebeurt.
Een aantrekkelijk centrum ontstaat niet vanzelf. Daarvoor zijn ondernemers nodig die hun nek uitsteken, bezoekers die blijven komen en een gemeente die begrijpt dat bereikbaarheid ertoe doet.
Met het voornemen om het gratis parkeren nog vier jaar voort te zetten, lijkt Alphen aan den Rijn die belangen serieus te nemen.
Dus ja, er valt genoeg te bespreken over de gemeentelijke financiën. En ja, het is verstandig om kritisch te blijven op de manier waarop het geld wordt verdeeld. Maar kritiek mag geen automatisme worden waarbij ieder besluit bij voorbaat verkeerd is.
Als iets goed uitpakt, moet je dat ook durven zeggen.
Mijn oordeel: dit is een stap in de goede richting. Houd het Alphense centrum bereikbaar, geef ondernemers zekerheid en zorg dat bezoekers ook de komende jaren zonder onnodige drempels het centrum in kunnen. Eindelijk eens positief nieuws uit het gemeentehuis. Nu de financiering nog rondmaken, en dan vooral deze goede lijn vasthouden!
Xaverio van der Aar.
