Wie kijkt er nog naar de totale rekening van de inwoner?
Foto: Claudia en Frank Arnoldus samen tijdens het werkbezoek aan de dorpskernen op zaterdag 7 november 2026
Van gemeentelijke belastingen en financiële keuzes tot voorzieningen in de dorpen: politieke besluiten lijken soms vooral over cijfers, begrotingen en beleid te gaan. Maar achter iedere begrotingspost zit een inwoner. Iemand die de rekening uiteindelijk zelf moet betalen. Claudia en Frank Arnoldus van Forum voor Democratie Alphen aan den Rijn vragen zich daarom af: wie kijkt er nog naar het totaalplaatje?
Het was vorige week een week waarin politiek en praktijk dicht bij elkaar kwamen voor Claudia en Frank Arnoldus. Donderdag stond de gemeentelijke begroting centraal tijdens een intensieve raadsvergadering. Zaterdag volgde een bezoek aan verschillende dorpen binnen de gemeente Alphen aan den Rijn. Twee dagen met een heel verschillend karakter, maar met één belangrijke overeenkomst: uiteindelijk draait het allemaal om de inwoners.
Want achter de vergadertafels, beleidsstukken en financiële overzichten gaat een wereld schuil die veel mensen niet dagelijks zien. Urenlang dossiers bestuderen, cijfers controleren, voorstellen voorbereiden en afwegingen maken. En dat allemaal naast een fulltimebaan en het gezinsleven dat gewoon doorgaat.
Voor Claudia en Frank is het raadswerk meer dan alleen vergaderen. Het is proberen te begrijpen wat er speelt in de gemeente en opkomen voor inwoners die niet altijd het gevoel hebben dat er naar hen wordt geluisterd.
De begroting: miljoenen op papier, euro's aan de keukentafel
Tijdens de begrotingsbehandeling ging het over miljoenen, financiële tekorten, investeringen en de vraag hoe de gemeente haar uitgaven moet blijven betalen. Maar volgens Claudia en Frank ontbreekt daarbij soms een belangrijke vraag: wat betekenen al die keuzes bij elkaar voor de inwoners?
De gemeentelijke lasten zijn de afgelopen jaren gestegen en ook voor de komende periode liggen verdere verhogingen op tafel. Tegelijkertijd krijgen huishoudens te maken met veranderingen vanuit de landelijke overheid. Een voorbeeld daarvan is het verdwijnen van de salderingsregeling voor zonnepanelen per 1 januari 2027.
Afzonderlijk bekeken lijken dit misschien verschillende onderwerpen. Maar voor een huishouden komen ze allemaal op dezelfde plek terecht: de maandelijkse rekening.
"Er wordt vaak gekeken naar wat een afzonderlijke maatregel oplevert of kost, maar wie kijkt naar wat alles bij elkaar betekent voor de inwoner?" is de vraag die Claudia en Frank nadrukkelijk willen stellen.
Volgens hen zou bij iedere financiële keuze niet alleen het gemeentelijke belang moeten worden meegewogen, maar vooral ook de betaalbaarheid voor inwoners. Een begroting is immers geen abstract document. Het gaat om geld dat uiteindelijk door mensen wordt opgebracht.
Drie voorstellen, drie keer geen meerderheid
Namens Forum voor Democratie dienden Claudia en Frank tijdens de begrotingsraad drie moties in. Helaas kreeg geen van de voorstellen voldoende steun.
De eerste motie ging over de hondenbelasting. De fractie pleitte voor afschaffing van deze belasting. Volgens Claudia en Frank brengt deze jaarlijks ongeveer 600.000 euro op, terwijl het geld opgaat in de algemene middelen en niet rechtstreeks wordt besteed aan voorzieningen voor honden en hun eigenaren.
Daarnaast vroegen zij om een onafhankelijk onderzoek naar de uitvoering van de gemeentelijke belastingen. Is de huidige manier van werken wel voldoende efficiënt? Kan de uitvoering eenvoudiger of goedkoper? En zou samenwerking met andere gemeenten voordelen kunnen opleveren?
Het derde voorstel richtte zich op dak- en thuisloosheid. De fractie wil beter inzicht krijgen in de omvang van deze problematiek binnen de gemeente. Hoeveel mensen zijn daadwerkelijk dak- of thuisloos? Welke hulp is nodig en sluit het huidige beleid voldoende aan bij de werkelijkheid?
Hoewel alle drie de moties werden verworpen, laten Claudia en Frank de onderwerpen niet los. Want een voorstel dat geen meerderheid haalt, betekent niet automatisch dat het probleem daarmee is opgelost.
In de dorpen zie je wat beleid werkelijk betekent
Na de intensieve begrotingsbehandeling verruilden Claudia en Frank de raadszaal voor de dorpen. Samen met andere raadsleden bezochten zij Koudekerk aan den Rijn, Hazerswoude-Rijndijk, Hazerswoude-Dorp en Benthuizen.
En juist daar wordt volgens hen duidelijk waarom het belangrijk is om niet alleen vanuit het gemeentehuis naar plannen te kijken.
In Koudekerk aan den Rijn kregen zij uitleg over de ontwikkelingen rond het Oog van Koudekerk. Daarbij kwamen onder andere woningbouw, bestaande bedrijvigheid en mogelijke verplaatsing van sportvoorzieningen aan bod.
In Hazerswoude-Dorp werd gesproken over infrastructurele plannen en de gevolgen daarvan voor de directe leefomgeving. In Benthuizen kwamen onder meer het behoud van een karakteristiek schoolgebouw en de behoefte aan woonzorgvoorzieningen voor ouderen ter sprake.
Het zijn onderwerpen die op papier misschien als afzonderlijke projecten worden beschreven, maar in de dorpen gaat het over iets heel anders: de toekomst van de eigen leefomgeving.
Wat betekent een nieuwbouwplan voor de omgeving? Blijft er ruimte voor bestaande bedrijven en verenigingen? Kunnen ouderen straks in hun vertrouwde dorp blijven wonen? En wordt er voldoende rekening gehouden met de mensen die er al wonen?
Door daadwerkelijk op locatie te kijken en gesprekken te voeren, krijgen raadsleden volgens Claudia en Frank een beter beeld van de gevolgen van gemeentelijke plannen.
Verschillen van mening mogen nooit ten koste gaan van respect
Een politiek werkbezoek draait om samenwerking, informatie uitwisselen en met elkaar in gesprek gaan. Toch verliep niet alles die zaterdag even prettig.
Claudia en Frank vertellen dat er een ongemakkelijke situatie ontstond toen Frank vroeg waarom een raadslid met de auto vooruitreed in plaats van met de groep mee te reizen. Daarop zou in aanwezigheid van anderen zijn gezegd dat het betreffende raadslid niet met Frank in dezelfde bus wilde zitten.
Voor Claudia en Frank is dit aanleiding om een bredere vraag te stellen. Waarom worden politieke meningsverschillen soms zo persoonlijk?
Je hoeft het absoluut niet met elkaar eens te zijn. Sterker nog, verschillen van inzicht horen bij de politiek. Maar respectvol met elkaar omgaan zou volgens hen vanzelfsprekend moeten zijn.
Politiek moet uiteindelijk gaan over ideeën, argumenten en de belangen van inwoners. Niet over persoonlijke verhoudingen of het buitensluiten van collega's.
Politiek bedrijven naast een fulltimebaan en een gezin
Wat veel inwoners misschien niet beseffen, is hoeveel tijd het raadswerk vraagt. Claudia en Frank combineren hun politieke activiteiten allebei met een fulltimebaan. De voorbereiding van vergaderingen, het lezen van uitgebreide dossiers, het controleren van cijfers en het beantwoorden van vragen van inwoners vinden daardoor vaak plaats in de avonden en weekenden.
En ondertussen gaat het gewone leven natuurlijk gewoon door.
Er moet tijd zijn voor het gezin, de kinderen en alle dagelijkse bezigheden. Dat vraagt om plannen, organiseren en soms ook keuzes maken. Het raadswerk is niet iets wat je er zomaar even bij doet.
Toch halen Claudia en Frank veel voldoening uit hun inzet. Vooral de gesprekken met inwoners, de verhalen uit de dorpen en de zorgen die mensen met hen delen, geven energie om door te gaan.
Niet ieder voorstel wordt aangenomen en niet ieder gesprek leidt direct tot verandering. Maar volgens hen begint goede politiek wel bij luisteren, vragen stellen en onderwerpen blijven benoemen.
Uiteindelijk gaat het om de mensen achter de cijfers
Na een week vol begrotingsdebatten, financiële afwegingen, verworpen moties en bezoeken aan de dorpen blijft voor Claudia en Frank één vraag centraal staan:
Wie kijkt er nog naar de totale rekening van de inwoner?
Want gemeentelijke belastingen staan niet los van landelijke maatregelen. Kosten voor energie, wonen, boodschappen en andere dagelijkse uitgaven komen boven op de lasten die inwoners al betalen. Voor veel huishoudens telt iedere euro.
Volgens Claudia en Frank moet de politiek daarom verder kijken dan afzonderlijke begrotingsposten en beleidsmaatregelen. Het gaat om het totaal. Wat vragen we van inwoners? Wat krijgen zij daarvoor terug? En blijven de keuzes die we maken ook op de langere termijn betaalbaar?
Dat is volgens hen de verantwoordelijkheid die bij iedere politieke beslissing hoort.
Ze willen zich daarom blijven inzetten voor inwoners die vragen hebben, zorgen uitspreken of het gevoel hebben dat hun belangen onvoldoende worden gehoord. In de raadszaal, tijdens werkbezoeken en in gesprekken met mensen uit de gemeente.
Want achter ieder financieel besluit zit een huishouden. Achter iedere begrotingspost zit een mens.
En misschien is dat wel de belangrijkste vraag die de lokale politiek zichzelf vaker zou moeten stellen: niet alleen wat kost het de gemeente, maar vooral wat kost het de inwoner?
