Alle aanvragen voor stroomaansluitingen op wachtlijst door netcongestie
Foto: Ter illustratie
In vrijwel heel Nederland is sprake van netcongestie: het stroomnet raakt overbelast. Dat komt onder meer doordat er steeds meer elektriciteit wordt gebruikt, bijvoorbeeld voor elektrisch koken, het opladen van elektrische auto’s en het gebruik van warmtepompen. Ook in gemeente Alphen aan den Rijn wordt tegen de grenzen van het huidige stroomnet aangelopen. Daarom gelden vanaf 1 juli 2026 nieuwe regels voor aanvragen van stroomaansluitingen voor inwoners en ondernemers.
Er is onvoldoende ruimte op het net beschikbaar om extra of nieuwe aanvragen direct aan te sluiten. Daarom worden keuzes gemaakt over de volgorde van aansluiten of uitbreiden. Vanaf 1 juli 2026 komen alle aanvragen op een wachtlijst. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) heeft hiervoor de landelijke regelgeving aangepast. Die regelgeving is vastgelegd in het maatschappelijk prioriteringskader. Hierin staat nauwkeurig beschreven wie een hogere plek op de wachtlijst krijgt.
Wethouder Gert van den Ham (duurzaamheid): “We begrijpen dat dit voor inwoners en ondernemers onzekerheid kan opleveren. Niemand wil vertraging oplopen bij het verduurzamen van een woning of het starten van een bouwproject. Daarom blijven we nauw samenwerken met Liander en andere partners om de gevolgen van netcongestie zo klein mogelijk te houden. We zetten ons volledig in om gemeente Alphen aan den Rijn bereikbaar, leefbaar en toekomstbestendig te houden.”
Kiezen vanuit maatschappelijk belang
Om de beperkte capaciteit op het elektriciteitsnetwerk zo goed mogelijk te verdelen, maken alle netbeheerders (in gemeente Alphen aan den Rijn is dat Liander) gebruik van het maatschappelijk prioriteringskader. Aan de hand van vier categorieën wordt beoordeeld wie voorrang krijgt:
- Projecten die direct ruimte maken op het elektriciteitsnetwerk (de zogenoemde congestieverzachters), zoals energieopslag via batterijsystemen, krijgen de hoogste prioriteit. Want zij maken ruimte voor andere partijen op het elektriciteitsnet.
- Daarna volgen projecten die essentieel zijn voor de nationale veiligheid, zoals veiligheidsdiensten, gezondheidszorg, spoorwegen, luchtverkeer, waterwegen, waterbeheer, noodhulpdiensten, defensie en politie.
- De derde categorie zijn projecten die worden gezien als basisbehoeften. Denk aan de bouw van woningen of scholen, openbaar vervoer, afvalstoffenbeheer, warmtevoorziening en verduurzaming van woningen.
- De laatste categorie zijn alle overige aansluitingen, zoals laadpalen en MKB.
De nieuwe regels hebben gevolgen voor alle inwoners en ondernemers in Alphen aan den Rijn die een nieuwe of zwaardere elektriciteitsaansluiting willen aanvragen. Bedrijven met een grootverbruikersaansluiting kwamen al op een wachtlijst. Vanaf 1 juli komen ook inwoners en ondernemers met een kleinverbruik-aansluiting op een wachtlijst.
Wat betekent dit voor inwoners?
Aanvragen van inwoners voor een zwaardere aansluiting, om bijvoorbeeld thuis sneller een elektrische auto op te laden of een woning aardgasvrij te maken, worden vanaf 1 juli 2026 niet meer automatisch toegekend. Deze aanvragen komen op een wachtlijst. Hoe lang de wachttijd is, hangt af van de ruimte op het stroomnet op dat moment.
Wat betekent dit voor MKB-bedrijven?
Vanaf 1 juli worden aanvragen van kleinverbruikers - waaronder MKB - samen met die van grote bedrijven op een wachtlijst geplaatst. Dit geldt ook voor aanvragen voor publieke laadpalen. Zodra ruimte op het elektriciteitsnet beschikbaar komt, verdeelt netbeheerder Liander deze capaciteit over de aanvragen op de wachtlijst. Dit gebeurt in de volgorde van de eerdergenoemde vier categorieën in het Maatschappelijk Prioriteringskader.
Wat doen de netbeheerders aan deze situatie?
De landelijke netbeheerder TenneT en de regionale netbeheerder Liander werken samen met de gemeente aan het verzwaren, uitbreiden en slimmer maken van het energienet. De verwachting is dat de netbeheerders de uitbreidingen in onze regio op z’n vroegst rond 2035 is afgerond.
Om inwoners en ondernemers toch eerder te kunnen aansluiten, moeten we het stroomnet ook slimmer gaan gebruiken. Liander benadert grootverbruikers en kijkt met hen naar mogelijkheden om te variëren in het elektriciteitsgebruik. Zo kan op momenten dat veel vraag is naar stroom, de drukte op het net worden verminderd en het net juist op rustige momenten beter worden benut.
Wat voor aansluiting heb ik en wanneer moet ik mijn aansluiting verzwaren?
Onder kleinverbruikers verstaan we woningen en kleinere bedrijven (bedrijfspanden, winkelruimten etc.) die een elektriciteitsaansluiting hebben die varieert van 1x25 Ampère tot maximaal 3x80 Ampère. Er zijn verschillende manieren om uw aansluiting te achterhalen. Uw type aansluiting staat in uw energiecontract. U kunt dit ook opvragen bij Liander.
Vervolgens wilt u weten of u voor verduurzaming (bijvoorbeeld elektrische kookvoorziening, laadpaal, warmtepomp) of uitbreiding van uw woning of bedrijfspand een zwaardere aansluiting nodig heeft. Raadpleeg hiervoor een erkende installateur, de partij die de dienst levert of de website van Liander. Aan een verzwaring zijn overigens ook kosten verbonden.
Wat inwoners en MKB’ers kunnen doen tegen de piek in het stroomgebruik
De piekuren zijn de momenten waarop huishoudens en bedrijven veel energie verbruiken en de druk op het stroomnet hoog is. Dit is vooral tussen 7.00 en 9.00 uur 's ochtends en 16.00 en 21.00 uur ’s avonds. Kleinverbruikers wordt gevraagd om tijdens deze uren zo min mogelijk elektrische apparaten te gebruiken. Dat verlicht de druk op het stroomnet. De website Zet ook de Knop om geeft tips om op andere tijden stroom te gebruiken. Op de website van Liander staan ook handige tips.
Wat doet gemeente Alphen aan den Rijn?
De gemeente werkt nauw samen met netbeheerder Liander om de gevolgen van netcongestie zoveel mogelijk te beperken, bijvoorbeeld door maatregelen te nemen die rekening houden met de beschikbare ruimte op het elektriciteitsnet. Denk aan het laden buiten de piekmomenten, het bouwen van netbewuste woningen en andere maatoplossingen. Zo ontstaat ruimte op het net.
Liander voert landelijke regels uit
De regels rondom nieuwe aansluitingen worden landelijk bepaald, niet door de gemeente. Liander voert deze regels uit. Gemeente Alphen aan den Rijn blijft met de netbeheerder in gesprek over de impact en over de voortgang van netuitbreidingen.
Meer informatie
Kijk op de website van Liander voor informatie over aansluitingen, aanvragen en de wachtlijst.

