Van Alphen tot Afrika: grutto-kuikens trekken samen de wereld over

Twee jonge grutto’s met een totaal verschillende start hebben deze zomer samen hun eerste grote trek naar Afrika gemaakt. De vogels, waarvan één werd grootgebracht in Vogelpark Avifauna en de ander in het wild opgroeide, vonden elkaar in Súdwest-Fryslân en trokken vervolgens gezamenlijk zuidwaarts.

Uit onderzoek van BirdEyes blijkt dat de kuikens elkaar troffen op natte weilanden in Friesland, waar ze samen met honderden andere jonge grutto’s verbleven. Met behulp van GPS-zenders konden onderzoekers hun bijzondere reis nauwkeurig volgen.

Ontmoeting op Friese weilanden

Grutto W2PPPC kwam op 11 mei uit het ei in Avifauna en werd op 13 juni uitgezet in de Munnikeburenpolder. Het andere kuiken, W1WWCW, werd op 31 mei geringd in de Workummerwaard, nadat het in het wild was opgegroeid.

De twee ontmoetten elkaar bij Jutrijp, waar ze zich aansloten bij een grote groep jonge grutto’s. De omstandigheden in Súdwest-Fryslân waren dit jaar uitzonderlijk gunstig. Door een combinatie van veel muizen en een droge zomer ontstonden ideale foerageerplekken. Boeren hielden percelen nat met pompen, waardoor er voldoende voedsel beschikbaar bleef in de bodem, zoals wormen en emelten. Ook waren er minder roofdieren actief.

Gezamenlijke trek naar het zuiden

Op 27 juli begonnen de twee vogels samen aan hun eerste migratie. Diezelfde avond vlogen ze nog boven het IJsselmeer. Een dag later trokken ze gezamenlijk over de Pyreneeën, op een hoogte van maar liefst 5100 meter.

In de vroege ochtend van 29 juli bereikten ze de Straat van Gibraltar. Kort daarna viel het GPS-signaal van het wilde kuiken weg in Marokko, mogelijk doordat de zender verloren ging.

Het Avifauna-kuiken vervolgde de reis en bereikte in de nacht van 31 juli de Senegal Delta. Naar verwachting zal het dier daar de komende tijd verblijven.

Belang voor onderzoek en bescherming

Het volgen van jonge grutto’s met zenders maakt deel uit van een vijfjarig onderzoeksproject van BirdEyes. Daarbij wordt samengewerkt met onder meer de Rijksuniversiteit Groningen, de Universiteit van Amsterdam en diverse natuurorganisaties.

De verzamelde gegevens moeten helpen om beter inzicht te krijgen in het leven van jonge grutto’s en hun trekgedrag. Die kennis is hard nodig, want de Nederlandse gruttopopulatie staat al jaren onder druk. De resultaten van het onderzoek worden gebruikt om gerichte maatregelen te nemen en de achteruitgang van de soort tegen te gaan.