Kou eist jaarlijks gemiddeld 67 levens in Alphen aan den Rijn: risico het grootst in Hoorn
Foto: Ter illustratie
ALPHEN AAN DEN RIJN – Terwijl in de zomer vooral hitte voor extra sterfte kan zorgen, vormt in de winter juist de kou een groter gezondheidsrisico. Volgens onderzoek van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) overlijden in Nederland jaarlijks meer dan 10.000 mensen als gevolg van koude omstandigheden. In Alphen aan den Rijn gaat het naar schatting om gemiddeld 67 sterfgevallen per jaar.
De cijfers zijn gebaseerd op een eigen berekening van het AD aan de hand van het RIVM-onderzoek en de huidige inwoneraantallen. Het onderzoek kijkt naar sterftegegevens uit de periode 2010 tot en met 2019, dus van vóór de coronapandemie.
Kou heeft vaak vertraagde gevolgen
De gevolgen van kou zijn minder direct zichtbaar dan die van hitte. Tijdens een hittegolf is een stijging van het aantal sterfgevallen vaak snel merkbaar. Bij koude periodes kan het effect zich echter nog tot drie weken later voordoen.
Mensen overlijden daarbij niet noodzakelijk rechtstreeks door de lage temperatuur. Kou kan bijvoorbeeld bijdragen aan gezondheidsproblemen die leiden tot een ernstiger verloop van luchtweginfecties, zoals griep.
Ter vergelijking: in Alphen aan den Rijn zijn gemiddeld ongeveer twee sterfgevallen per jaar toe te schrijven aan hitte. Dat aantal kan door de extreme temperaturen van afgelopen zomer hoger uitvallen.
Energiearmoede kan een rol spelen
De gevolgen van kou zijn niet overal even groot. Het RIVM noemt energiearmoede als een mogelijke verklaring voor regionale verschillen. Mensen die moeite hebben om hun woning voldoende te verwarmen, lopen mogelijk extra gezondheidsrisico's.
Een koud huis kan bovendien samengaan met vocht- en schimmelproblemen. Schimmel kan bestaande luchtwegklachten, zoals astma en allergieën, verergeren en zo bijdragen aan gezondheidsproblemen.
Vooral ouderen zijn kwetsbaar wanneer de temperatuur daalt. Met name mensen van 75 jaar en ouder lopen volgens het onderzoek een verhoogd risico.
Hoorn springt eruit binnen de gemeente
Binnen Alphen aan den Rijn blijkt de wijk Hoorn op te vallen als het gaat om de gevolgen van kou. Bij inwoners van 75 jaar en ouder ligt het risico om te overlijden tijdens koude omstandigheden daar 30 procent hoger dan bij een buitentemperatuur van 17 graden. Volgens het onderzoek is dat verschil nergens anders binnen de gemeente zo groot.
Ook onder inwoners tot en met 74 jaar neemt het sterfterisico in Hoorn relatief sterk toe wanneer het koud is. In deze leeftijdsgroep loopt het risico op tot 26 procent hoger dan bij een temperatuur van 24 graden.
Extra aandacht tijdens koude maanden
De cijfers onderstrepen dat niet alleen extreme hitte, maar ook langdurige koude omstandigheden een belangrijke rol spelen bij de volksgezondheid. Vooral ouderen en mensen die hun woning moeilijk kunnen verwarmen, verdienen daarbij extra aandacht.
Met de naderende wintermaanden is het daarom belangrijk om alert te zijn op de gevolgen van kou, zowel voor de eigen gezondheid als voor die van kwetsbare mensen in de omgeving.
Bron: AD Groene Hart.

