Grasaren vormen gevaar voor honden in Alphen: Archie moest al twee keer geopereerd worden
Foto: Ter illustratie
Wat voor veel mensen niet meer is dan een onopvallend grassprietje, kan voor hondenbezitters uitlopen op een kostbare en pijnlijke ervaring. De hond Archie van Anne van Amerongen ondervond dat al twee keer. Beide keren moest hij onder narcose om een grasaar operatief te laten verwijderen. Anne vindt dat de gemeente Alphen aan den Rijn veel meer moet doen om de gevaarlijke plantjes op plekken waar honden komen te bestrijden.
Een ontspannen wandeling met de hond zou vanzelfsprekend moeten zijn. Voor Anne van Amerongen is dat inmiddels anders. Sinds haar hond Archie tot twee keer toe slachtoffer werd van grasaren, kijkt ze tijdens het uitlaten voortdurend uit waar haar viervoeter loopt en snuffelt.
De gevolgen zijn niet gering. Archie moest inmiddels twee keer geopereerd worden nadat een grasaar in zijn lichaam was binnengedrongen. Naast het ongemak en de pijn voor de hond brengt zo'n behandeling ook flinke kosten met zich mee. Volgens Anne lopen de dierenartskosten al snel op tot 500 à 600 euro per behandeling.
Voor Anne is vooral de angst dat het opnieuw gebeurt een grote zorg. Ze wil voorkomen dat Archie nogmaals onder het mes moet vanwege een probleem dat volgens haar met beter groenonderhoud gedeeltelijk te voorkomen is.
Acht meldingen in 2026, maar weinig verandering
Anne probeert de gemeente Alphen aan den Rijn al langere tijd op het gevaar van grasaren te wijzen. In 2025 diende ze hierover zeven meldingen in. In 2026 heeft ze tot nu toe opnieuw acht meldingen gedaan.
Veel vertrouwen in een oplossing heeft ze inmiddels niet meer. Na een laatste contact met een gemeentemedewerker in augustus 2025 bleef een verdere reactie volgens haar uit.
Vorige maand ontving Anne een brief van de gemeente. Daarin werd onder meer gewezen op de eigen verantwoordelijkheid van hondenbezitters om alert te zijn op grasaren.
Die reactie valt bij haar niet goed. Natuurlijk moeten baasjes opletten waar hun hond loopt, maar volgens Anne ontslaat dat de gemeente niet van haar verantwoordelijkheid voor het onderhoud van de openbare ruimte.
Juist op plekken waar veel honden worden uitgelaten, zouden grasaren volgens haar veel gerichter moeten worden aangepakt.
Gemeente wijst op beperkte mogelijkheden
De gemeente Alphen aan den Rijn laat weten dat hondenlosloopgebieden zes keer per jaar worden gemaaid. Het volledig verwijderen van grasaren uit de openbare ruimte is volgens de gemeente echter niet haalbaar.
In de brief aan Anne wordt gewezen op de beschikbare financiële middelen en de beperkte capaciteit. Het gemeentebestuur stelt dat niet redelijkerwijs kan worden verwacht dat de gehele openbare ruimte vrij blijft van grasaren.
Voor Anne is dat onvoldoende. Zij vindt dat de gemeente het probleem serieuzer moet nemen en grasaren op risicovolle locaties structureel moet aanpakken.
Ze trekt daarbij de vergelijking met de bestrijding van andere overlastgevende planten en dieren, zoals de reuzenberenklauw en de eikenprocessierups. Als er sprake is van een aantoonbaar risico, zou daar volgens haar ook gericht beleid en budget voor moeten komen.
Kleine plant, grote gevolgen
Grasaren zijn de zaadhalmen van bepaalde grassoorten. Ze lijken onschuldig, maar hebben kleine, scherpe weerhaakjes. Daardoor kunnen ze gemakkelijk in de vacht van een hond blijven steken.
Eenmaal vastgehaakt kunnen ze steeds dieper in de huid doordringen. Vooral de ruimte tussen de tenen is een bekende probleemplek. Maar ook de oren, ogen en neus zijn kwetsbaar.
De gevolgen kunnen aanzienlijk zijn. Grasaren kunnen pijnlijke ontstekingen, zwellingen en infecties veroorzaken. Omdat de weerhaakjes ervoor zorgen dat het plantendeel zich meestal maar in één richting verplaatst, verdwijnt het niet zomaar vanzelf. Soms is een operatie noodzakelijk om de grasaar volledig te verwijderen.
Dierenartsen slaan alarm
Dat Archie niet het enige dier is dat hiermee te maken krijgt, blijkt ook uit cijfers uit de diergeneeskundige sector.
Uit een steekproef onder dierenartsen, aangehaald door de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Diergeneeskunde (KNMvD), blijkt dat 89 procent van de ondervraagde dierenartsen in 2026 minimaal één dier met een grasaar heeft behandeld. In ongeveer negen van de tien gevallen ging het om honden.
Ook vermoedt een aanzienlijk deel van de dierenartsen dat het aantal behandelingen in de afgelopen vijf jaar is toegenomen.
Als mogelijke oorzaken worden onder meer veranderingen in het groenbeheer genoemd. Minder frequent maaien en ecologisch beheer kunnen bepaalde grassoorten meer ruimte geven om zaadaren te vormen. Ook klimaatverandering wordt als mogelijke factor genoemd.
Biodiversiteit belangrijk, maar veiligheid ook
De discussie over grasaren raakt aan een bredere vraag over het groenbeheer in Alphen aan den Rijn. Ecologisch maaien en meer ruimte voor natuur zijn belangrijk voor de biodiversiteit. Maar dat beleid mag niet betekenen dat de veiligheid van mens en dier uit beeld raakt.
Niet ieder grasveld hoeft voortdurend kort gemaaid te worden. Wel kan de gemeente volgens Anne gerichter kijken naar locaties waar honden dagelijks komen. Denk aan hondenlosloopgebieden, uitlaatstroken, parken en veelgebruikte wandelroutes.
Door juist op deze plekken tijdig te maaien en de begroeiing goed te controleren, kan het risico mogelijk worden beperkt.
Voor Anne van Amerongen is het ondertussen duidelijk: ze wil niet wachten tot Archie voor de derde keer geopereerd moet worden.
De kwestie roept daarom een belangrijke vraag op voor het Alphense gemeentebestuur: hoeveel meldingen en dierenartskosten zijn er nodig voordat grasaren op plekken waar veel honden komen daadwerkelijk prioriteit krijgen?
Een wandeling met de hond hoort immers ontspanning te zijn. Niet het begin van een pijnlijke en kostbare gang naar de dierenarts.
Bron: AD Groene Hart.
