Betalen per afvalzak weer onderwerp van debat in Alphen
Foto: Nieuw Elan
Alphen aan den Rijn onderzoekt nieuwe maatregelen om de hoeveelheid restafval flink terug te dringen. Daarbij ligt ook het omstreden systeem van betalen per afvalzak – bekend als DIFTAR – opnieuw op tafel.
De gemeente bekijkt vier mogelijke ingrepen. Naast betalen naar gebruik gaat het om een beloningssysteem voor goed afval scheiden, extra inzet op het scheiden van gft en plastic (PMD) en een aanpak die per wijk kan verschillen. Met deze maatregelen wil de gemeente het restafval per inwoner terugbrengen van circa 200 kilo naar maximaal 100 kilo per jaar. Ook moet het aandeel gescheiden afval stijgen naar 75 procent, waarvan 60 procent wordt gerecycled.
Wat is DIFTAR?
DIFTAR staat voor gedifferentieerde tarieven: inwoners betalen een lager vast bedrag voor afvalheffing, maar daarnaast een bedrag per aangeboden afvalzak. In Alphen wordt gedacht aan een verlaging van de vaste heffing met ongeveer 100 euro en een tarief van 1,39 euro per zak. Gemiddeld gebruiken inwoners zo’n vijftig zakken per jaar.
Politieke verdeeldheid
Over de inzet van DIFTAR bestaat al jaren discussie in de Alphense politiek. Een eerder voorstel uit 2016 haalde geen meerderheid en stuitte op veel weerstand onder inwoners.
Ook nu lopen de meningen uiteen. NieuwElan blijft tegenstander van betalen per zak en zet liever in op betere nascheiding. CDA vreest dat het systeem leidt tot meer afval naast containers en ziet het daarom niet zitten.
PRO Alphen aan den Rijn sluit DIFTAR niet uit. Volgens de partij is het verstandig alle opties te onderzoeken, mede omdat de kosten voor afvalverwerking de komende jaren naar verwachting stijgen. Minder restafval kan volgens hen ook lagere kosten voor inwoners betekenen.
Inwoners mogen meedenken
De gemeente start later dit jaar een participatietraject voor een nieuw grondstoffenbeleid (2027-2030). Tussen juni en september 2026 kunnen inwoners hun mening geven over de verschillende voorstellen en scenario’s. Daarbij wordt ook gevraagd naar ideeën om afvalscheiding te verbeteren en het aanbieden van grofvuil makkelijker te maken.
Onderdeel van coalitiegesprekken
Het afvalbeleid speelt ook een rol in de lopende coalitieonderhandelingen tussen onder meer NieuwElan, CDA, PRO Alphen aan den Rijn en D66. Vanuit de oppositie, waaronder de VVD, wordt voorlopig terughoudend gereageerd zolang de gesprekken nog lopen.
De uitkomsten van het onderzoek en de reacties van inwoners moeten uiteindelijk richting geven aan het nieuwe afvalbeleid van de gemeente.
2 reacties - Betalen per afvalzak weer onderwerp van debat in Alphen
Hieronder vindt u zowel de oorzaak als de oplossing. Deze zijn overigens al meermalen aan de gemeente aangeboden. Uiteraard zonder enige opvolging.
Belastingverhoging is immers veel simpeler.
Afvalscheiding
Oorzaak;
Er zijn twee mogelijkheden om afval te scheiden.
Dit kan middels de rolcontainer of in de, daarvoor bestemde, ondergrondse containers.
Het rolcontainersysteem leidt ertoe dat er drie grote containers in schuur of tuin “gestald” moeten worden. Dit systeem is al zo lang geleden ingevoerd dat veel van deze containers inmiddels versleten zijn. Aanvragen van een nieuwe container is een moeizaam proces, los van het gegeven dat velen niet bekend zijn met deze route. Het gevolg laat zich raden.
Belangrijker is echter dat niet elke wijk beschikt over ondergrondse containers voor PGP afval.
Nu dient men, met volle zakken, dozen etc. op pad te gaan naar de dichtstbijzijnde container die dan ook vaak VOL blijkt te zijn.
Ook zijn er plekken waar slechts 2 van de 3 noodzakelijke containers staan hetgeen e.e.a. verder bemoeilijkt
Indien men niet over een auto beschikt is het duidelijk waarom afvalscheiding niet plaatsvindt en gedumpt wordt in, of naast, de restafval container.
Oplossing;
De containerdichtheid zou gelijk moeten zijn aan die van de restafvalcontainers ( dus per inwonersaantal) met dien verstande dat deze, uit estetisch oogpunt, uit het directe zicht geplaatst moeten worden, bij voorkeur omgeven door een heg ( zoals de restafvalcontainer Lupinesingel/Ericapark ).
Daarnaast dienen deze containers TIJDIG geleegd te worden, ook op feestdagen welke vaak meer afval opleveren.
Grofvuil
Het is de burger in de afgelopen jaren steeds moeilijker gemaakt om grofvuil op correcte wijze in te leveren.
Het gevolg hiervan zijn de vele bijplaatsingen van grofvuil bij ondergrondse containers hetgeen ook weer van directe invloed is op afvalscheiding.
De enige mogelijkheid om grofvuil op correcte wijze in te leveren is om dit bij “De Limes” te doen. Dit kan echter, sinds de corona-crisis, op afspraak (ivm drukte….) èn met een kostenloos maximum van 12x per jaar.
Dat dit “beleid” de deur open heeft gezet voor vervuiling moge duidelijk zijn.
Voor velen is de “afspraak-route” lastig eo onbekend en wie wel de juiste route volgt vraagt zich telkens af hoe “druk” de vele aanwezige Limes-medewerkers het dan wel hebben…..
Het kostenloze maximum nodigt uiteraard ook niet uit om, voor geringe hoeveelheden, deze afspraak te maken.
Aan het laten ophalen van grofvuil zijn vervolgens ook weer kosten verbonden.
Waarom moet de burger, die het op de juiste wijze wil regelen, extra belast worden terwijl er, middels de steeds hoger wordende, gemeentelijke belastingen al betaald is?
Daarnaast dient men ook te beschikken over een “afvalpas”. Op deze horde kom ik later nog terug.
Het, anoniem, neerzetten van grofvuil naast de container is dan de meest eenvoudige oplossing. Zeker voor hen die nièt over eigen vervoer beschikken en zij dit het financieel minder ruim hebben.
Oplossing;
Het wegbrengen van grofvuil naar de Limes dient gehonoreerd te worden en derhalve niet aan een kostenloos maximum gebonden te zijn.
Uiteraard dient dit zònder afspraak mogelijk te zijn.
Ook aan het laten ophalen van grofvuil mogen geen kosten verbonden zijn.
In het verleden gebeurde dit kostenloos op vaste dagen.
In “probleemwijken” kan een kleine container geplaatst worden waarin grofvuil gedumpd kan worden. Deze containers dienen op vaste tijden vervangen te worden door een lege container.
Veel buurtverenigingen beschikken over een aanhangertje. Zo dit niet het gevsl is kan de gemeente deze ter beschikking stellen. Buurtverenigingen kunnen dan, op vaste tijden, grofvuil ophalen in de wijk en deze afleveren bij de Limes ( met de “buurt-afvalpas”. )De buurtvereniging krijgt hiervoor een vergoeding van de gemeente die vervolgens de wijk ten goede komt.
Restafval/ondergrondse containers
Verreweg het grootste vervuilingsprobleem wordt veroorzaakt door de restafval-container in combinatie met de “afvalpas”.
Ook deze problematiek is met name veroorzaakt door de gemeente zelf.
Allereerst zou er een “signaleringssysteem” zijn dat automatisch een volle of defecte container meldt.
Zo dit systeem bestaat is duidelijk dat het NIET werkt. In mijn wijk is de container minstens 2x per maand vol of defect. Van adequaat ingrijpen is echter geen sprake.
Daarnaast zijn er te weinig containers per woonwijk hetgeen leidt tot bijplaatsingen, vervuiling, ongedierte etc.
Op feestdagen worden containers, die dan sneller volraken, niet VAKER geleegd. Sterker nog, deze worden dan vaak LATER geleegd.
Als zich, zoals vaak gebeurt,vuilniszakken naast de container bevinden kunnen we getuige zijn van een bijna komisch “proces”.
Op de vaste dag komt dan de containerwagen. De “operator/bestuurder” schuift alle bijgeplaatste zakken e.d. opzij en leegt de container. De bijgeplaatste rommel blijft staan.
Uren of dagen later komt dan het gemeentekarretje die de restrommel meeneemt. Van aanvegen/opruimen is geen sprake.
Van adequate handhaving is ook nauwelijks sprake.
Zelden worden zakken gecontroleerd zodat de vervuiler beboet kan worden.
Oplossing
Verhoog het aantal restafvalcontainers per wijk/inwonersaantal
Leeg deze vàker, zeker in het geval van feestdagen.
Verbeter zowel het signaleringssysteem èn (ook in weekeinden) het opvolgsysteem voor volle/defecte containers.
Verstrek, bij verlies of beschadiging ) altijd kostenloos een nieuwe afvalpas. Deze pas is ongevraagd verstrekt dus vervangingskosten zijn ongepast.
Daarnaast vormt dit, voor minder bedeelden, een drempel.
Doe, in probleemwijken, onderzoek naar de “pasdichtheid” en verstrek info over het kostenloos verkrijgen van een nieuwe pas.
Verbeter zowel het toezicht als de handhaving.
Als aan alle voorwaarden voor een correcte en moeiteloze wijze om afval op correcte wijze in te leveren dienen de “hardliners” krachtig aangepakt te worden middels een strenge handhaving.
In probleemwijken kan dit o.a. middels camera-toezicht. In veel gemeenten is dit uiterst effectief gebleken en het privacy-excuus om niet te plaatsen is natuurlijk onzin. Los van “voordeur-camera’s” is het Alphens centrum ruim voorzien van camera’s.
Daarnaast schenden de zgn parkeercontrole-wagens ook de privacy door ongevraagd opnames te maken.
Het invoeren van “per zak betalen” leidt uitsluitend tot meer vervuiling.
Kosten kunnen immers, door bijplaatsing, voorkomen worden. ( denk aan meer afval tgv luiers e.d) en zal dus altijd contra-productief werken.
Het is nu al een probleem bij sommige containers.