Verhoogde PFAS-waarden op meerdere locaties in Alphen aan den Rijn, zorgen blijven bestaan
Foto: Ter illustratie
Op verschillende plekken binnen de gemeente Alphen aan den Rijn zijn verhoogde concentraties PFAS aangetroffen. Uit openbare onderzoeksgegevens blijkt dat met name in de omgeving van de Zegerbaan en het Bospark hogere waarden zijn gemeten dan wenselijk wordt geacht. Toch lijken gebruikers van nabijgelegen volkstuinen zich vooralsnog weinig zorgen te maken.
PFAS is een verzamelnaam voor duizenden chemische stoffen die nauwelijks afbreken in de natuur. Door die eigenschap worden ze ook wel ‘forever chemicals’ genoemd. De stoffen kunnen zich ophopen in bodem, water, dieren en uiteindelijk ook in het menselijk lichaam. Wetenschappers waarschuwen al langer voor mogelijke gevolgen voor gezondheid en milieu.
Onderzoek nabij volkstuinen
Een van de locaties waar verhoogde PFAS-concentraties zijn vastgesteld, ligt in de buurt van de volkstuinen aan de Zegerbaan. Openbare gegevens van onderzoeksinstanties laten zien dat hier sprake is van een opvallende ophoping van de stoffen in de bodem.
Bij de volkstuindersvereniging die in het gebied actief is, leeft echter weinig onrust. Volgens betrokkenen is er enkele jaren geleden onderzoek uitgevoerd naar de bodemkwaliteit in de regio. De resultaten daarvan gaven geen aanleiding om direct maatregelen te treffen of activiteiten op de tuinen aan te passen.
Verwijderen blijft ingewikkeld
Deskundigen wijzen erop dat het saneren van PFAS-vervuiling een complexe en kostbare opgave is. Omdat de stoffen zich moeilijk laten verwijderen, ligt de nadruk vooral op het beperken van nieuwe uitstoot. Op Europees niveau wordt gewerkt aan strengere regelgeving en mogelijke beperkingen voor het gebruik van PFAS in producten en industrie.
Tegelijkertijd blijkt uit onderzoeken dat Nederlanders via voedsel en drinkwater meer PFAS binnenkrijgen dan wenselijk is. Langdurige blootstelling kan gevolgen hebben voor de gezondheid, waarbij effecten op het immuunsysteem als een van de belangrijkste aandachtspunten worden genoemd.
Meerdere locaties in beeld
Volgens beschikbare gegevens zijn in Alphen aan den Rijn op meerdere plaatsen bodemonderzoeken uitgevoerd naar PFAS. Op twee locaties werden waarden vastgesteld die boven de geldende richtlijnen uitkomen. Naast het gebied bij de Zegerbaan gaat het om een locatie nabij de Parklaan, in de omgeving van het Bospark.
Hoewel er momenteel geen aanwijzingen zijn dat bewoners direct gevaar lopen, onderstrepen experts het belang van voortdurende monitoring van de bodem- en waterkwaliteit.
Drinkwaterbedrijven slaan alarm
Niet alleen bodemvervuiling baart zorgen. Ook drinkwaterbedrijven volgen de ontwikkelingen nauwlettend. PFAS komt namelijk steeds vaker voor in waterbronnen die worden gebruikt voor de productie van drinkwater.
Waterbedrijven waarschuwen al geruime tijd dat het zuiveren van vervuild water steeds moeilijker en kostbaarder wordt. Bovendien gaat tijdens het zuiveringsproces een deel van het beschikbare water verloren, waardoor de druk op de drinkwatervoorziening verder toeneemt.
Blik op de toekomst
Om verdere verspreiding van PFAS tegen te gaan, worden vergunningen voor uitstoot in Nederland inmiddels strenger beoordeeld dan enkele jaren geleden. Tegelijkertijd wordt op Europees niveau gezocht naar een gezamenlijke aanpak om het gebruik van deze stoffen terug te dringen.
Ondanks die maatregelen blijft PFAS voorlopig een onderwerp dat de aandacht vraagt. De stoffen verdwijnen immers niet vanzelf uit het milieu, waardoor de gevolgen nog jarenlang merkbaar kunnen blijven. (Bron: AD Groene Hart).

